بزهدیده یکی از ارکان مهم پدیده مجرمانه است که در علم جرمشناسی بهعنوان بزهدیده شناسی و رشته جدید مطرح است، از جمله نقش بزهدیده در وقوع جرم مورد توجه است مطابق یافتههای علم بزهدیده شناسی نحوه مواجهه با بزهدیدهای مقصر کاملا متفاوت است از نحوه برخورد با بزهدیده بیگناه، همان قسم که یافتههای جرمشناسان در حقوق کیفری مؤثر بوده، این بخش از جرمشناسی هم در حقوق کیفری نفوذ کرده است. در نظام حقوقی اسلام، بهخصوص در سیرهای امام علی(ع) عین یافتههای بزهدیده شناسی دیده نمیشود؛ اما این مقاله میکوشد با بررسی در سیره و رفتار امام علی(ع) و قضاوتهای امام، نحوه مواجهه آن حضرت با بزهدیدگان مقصر را به دست آورد که یقینا نظام عدالت علوی با روشهای منطقی خود، اولا عدالت را نسبت به بزهدیده و بزهکار تطبیق میکند و ثانیا روشهای مؤثر و نظامند را جهت اصلاح و بازپروری بزهدیدگان مقصر معرفی میکند.